Kiến tạo mảng

Kiến tạo mảng trên vệ tinh Europa của Sao Mộc

Kiến tạo mảng mô tả các chuyển động ở quy mô lớn của thạch quyển Trái Đất. Học thuyết này hoàn thiện các quan niệm trôi dạt lục địa đầu thế kỷ 20 và tách giãn đáy đại dương thập niên 1960.

Trích dẫn

• 1975, Edward Bullard, The Emergence of Plate Tectonics: A Personal View

  The transition from sea-floor spreading to plate tectonics is largely a change of emphasis. Sea-floor spreading is a view about the method of production of new oceans floor on the ridge axis. The magnetic lineations give the history of this production back into the late Mesozoic and illuminate the history of the new aseismic parts of the ocean floor. This naturally directed attention to the relation of the sea-floor to the continents. There are two approaches: in the first, one looks back in time to earlier arrangements of the continents; in the second, one considers the current problem of the disposal of the rapidly growing sea floor.

  Chuyển dịch từ tách giãn đáy biển sang kiến tạo mảng phần lớn là thay đổi trọng tâm. Tách giãn đáy biển là quan điểm về phương pháp hình thành đáy đại dương mới trên trục sống núi. Các đường từ trường đưa lịch sử hình thành này trở lại cuối thời Trung Sinh và làm sáng tỏ lịch sử của các phần đáy đại dương mới hình thành do địa chấn. Điều này tự nhiên hướng chú ý đến mối liên hệ giữa đáy biển và các lục địa. Có hai cách tiếp cận: cách tiếp cận thứ nhất, nhìn ngược về quá khứ, về sự sắp xếp trước đó của các lục địa; cách tiếp cận thứ hai, xem xét vấn đề hiện tại về việc xử lý đáy biển đang phát triển nhanh chóng.

• 2002, George Carlin, Napalm and Silly Putty

  The planet has been through a lot worse than us. Been through earthquakes, volcanoes, plate tectonics, continental drift, solar flares, sun spots, magnetic storms, the magnetic reversal of the poles … hundreds of thousands of years of bombardment by comets and asteroids and meteors, worldwide floods, tidal waves, worldwide fires, erosion, cosmic rays, recurring ice ages … And we think some plastic bags and some aluminum cans are going to make a difference? The planet isn’t going anywhere. WE are!

  Cái hành tinh này nó đã từng trải qua nhiều thời kì tồi tệ hơn thời đại chúng ta nhiều. Nó đã kinh qua những trận động đất, núi lửa, kiến tạo mảng, trôi dạt lục địa, vết loá mặt trời, vết đen mặt trời, bão địa từ, đảo cực địa từ .. hàng trăm ngàn năm bị ăn bom sao chổi và các thiên thạch, lụt lội khắp nơi, đại hồng thủy, cháy toàn trái đất, xói mòn, tia vũ trụ, rồi các kỷ băng hà ... Vậy mà chúng ta nghĩ vài cái túi nhựa, vài cái hộp xốp có thể hủy diệt được nó hay sao?! Hành tinh này chẳng đi đâu cả. Chỉ có chúng ta là biến mất mà thôi!

• 2020, Alec Brenner

  To get plate tectonics started, it's thought that two conditions have to be satisfied... One is that the crust needs to 'feel' the friction of the mantle flowing and moving underneath it. This 'mantle traction' is one of the major driving forces behind plate tectonics... The other is that the crust needs to be relatively strong -- except between plates -- so that the plates hold together as they move around on Earth's surface,

  Quá trình kiến tạo mảng chỉ xảy ra khi thỏa mãn hai điều kiện. Một là lớp vỏ cần 'cảm nhận' được lực ma sát của quyển manti hay lớp phủ chuyển động bên dưới. Hai là nó phải tương đối rắn chắc để các mảng được giữ lại với nhau khi di chuyển trên bề mặt Trái Đất.

Xem thêm

• Lụt
• Sóng thần
• Thiên tai

Liên kết ngoài

• Bài viết bách khoa Kiến tạo mảng tại Wikipedia